Kerk in de klas: 'Neem als kerk het initiatief'
Samenwerking tussen kerken en scholen kan versterkend en zingevend werken. Corina Nagel, onderwijskundige en medewerker bij de dienstenorganisatie van de Protestantse Kerk, ziet mogelijkheden.

Waar liggen kansen?
‘In het onderwijs is burgerschapsvorming momenteel belangrijk, iets waar de kerk zeker aan kan bijdragen. Tachtig procent van de christelijke basisscholen in Nederland heeft al een relatie met een lokale kerk. Leerlingen gaan op bezoek in een kerk, houden een jaarlijkse kerk-schoolviering, of de dominee of jeugdwerker bezoekt periodiek de school.’

Hoe bouw je als kerk aan een goede relatie?
‘Een goede verstandhouding ontstaat door wederzijds vertrouwen. De school moet de kerk leren kennen, maar dat geldt zeker ook andersom. Neem als kerk het initiatief, zoek de school op en begin met luisteren. Hoe loopt het hier, waar kan de kerk mee helpen? Als de predikant of kerkelijk werker zich geduldig en dienstbaar opstelt, is er veel mogelijk.’

Wat voor soort activiteiten zijn er mogelijk?
‘Je kunt de leerlingen tijdens een excursie vertellen over het kerkgebouw of ze laten participeren in diaconale projecten. Daarnaast kun je gastlessen geven en leraren begeleiden rond christelijke feestdagen of bij het houden van een dagopening. Uiteraard kun je ook pastorale ondersteuning aanbieden, bijvoorbeeld door wekelijks op de school aanwezig te zijn voor gesprekken met leerlingen.’

Wat houdt de landelijke ondersteuning in?
‘Als dienstenorganisatie kunnen wij helpen bij het organiseren van kerk-schooldagen en ondersteuning geven bij trainingen aan scholen. Daarnaast organiseren we netwerkbijeenkomsten en werken we nauw samen met koepelorganisaties in het onderwijs, waardoor we mensen met elkaar kunnen verbinden. Op onze website kunnen bezoekers binnenkort ook zelf contacten leggen, inspirerende verhalen lezen en didactisch materiaal downloaden. Denk hierbij aan een voorbeeld-draaiboek van een kerkexcursie.’

Geldt voor het voortgezet onderwijs een andere aanpak?
‘Op zich niet, ook daar zoekt men naar zingeving. Het voortgezet onderwijs bedient vaak wel een veel groter gebied dan een basisschool. De kerken in de omgeving moeten daarom misschien meer samenwerking zoeken. Tieners vinden de kerk vaak maar saai en de Bijbel achterhaald. Tegelijkertijd hebben ze wel zingevingsvragen en behoefte aan spiritualiteit. Daar kun je op inspelen. Ook daar kunnen wij ondersteuning bieden.’

Meer lezen over de samenwerking tussen kerken en scholen? Ga dan naar schoolenkerk.nl of word lid van de Facebookgroep School en Kerk.

Lees ook:

 »lees verder»

 

Meer dan de helft Nederlanders niet religieus. Niet verrassend. Wel jammer!
De Protestantse Kerk is niet verrast door de uitkomst van het CBS-onderzoek waaruit blijkt dat meer dan de helft van de Nederlanders niet religieus is. ‘Religieus’ betekent in het onderzoek: betrokkenheid bij een kerkgenootschap of godsdienstige organisatie. Ook de ledentallen van de Protestantse Kerk nemen af. Dat is niet verrassend, wel jammer!

Tegelijk zijn er veel mensen die zich wel gelovig noemen, maar die niet aangesloten zijn bij een georganiseerde religie. Er is een verschil tussen geloven in God (of iets) en lidmaatschap van een kerkgenootschap. Zo is er wel veel interesse voor spiritualiteit. Retraites in kloosters lopen snel vol. Bladen als Happinez en Flow laten zien dat mensen open staan voor spiritualiteit en religieuze waarden.

In Nederland neemt geloof in God af, wereldwijd groeit het geloof in God. (Bron: Kijk, 2 april 2018).


Kerk 2025: lichte structuur en uitnodigende cultuur

Van deze verandering in religieuze behoefte is de Protestantse Kerk zich al jarenlang bewust. Als reactie hierop is de Protestantse Kerk de beweging 'Kerk 2025' gestart. Een beweging die de structuur en cultuur van de Protestantse Kerk toekomstbestendig maakt: een lichtere organisatiestructuur met een uitnodigende cultuur.

Veel plaatselijke gemeenten oefenen zich dan ook in gastvrijheid en zoeken meer dan ooit tevoren het contact met hun directe omgeving. Deze contacten variëren van hulp aan vluchtelingen, betrokkenheid bij voedselbanken, initiatieven tegen eenzaamheid, het organiseren van activiteiten van de buurt. Teveel om op te noemen.

De tientallen pioniersplekken van de Protestantse Kerk hebben in de afgelopen jaren al 10.000 nieuwe mensen bereikt, mensen die geïnteresseerd zijn in geloof en spiritualiteit, maar niet in kerk of kerklidmaatschap.

En de zojuist gestarte dorpskerkenbeweging van de Protestantse Kerk zet zich in voor het behoud van dorpskerken vanuit de gedachte dat 'met geloof geen kerk te klein is'.

Vanuit dat geloof in God wil de Protestantse Kerk voor iedereen vindplaats van geloof, hoop en liefde zijn en blijven.

Gerelateerd bericht:

 »lees verder»

 

Zeeuwse inspiratiedag: 'Kerk, laat je zien!'
Hoe ben je als kerkelijke gemeenschap zichtbaar in je omgeving? Met die vraag houden niet alleen dorpskerken in Zeeland, maar ook de kleine kerken in Pakistan zich bezig. Tijdens de Zeeuwse inspiratiedag op 24 november worden inspirerende initiatieven met elkaar gedeeld.

Enig idee hoeveel dorpskerken er zijn in Zeeland? Soms lijkt een gemeente maar zo’n klein onderdeel in het geheel. Maar in bijna elk dorp staat wel een kerk. Wat is er allemaal mogelijk als kleine kerk in uw eigen dorp? Hoe ben je als kerkelijke gemeenschap zichtbaar in je omgeving? In Pakistan zijn christenen erg in de minderheid. Het is er af en toe zelfs gevaarlijk om christen te zijn. Toch laten ze zich hier niet door uit het veld slaan en kijken hoe ze relevant kunnen zijn in hun omgeving. Zowel in Zeeland als in Pakistan zijn gemeenten dus bezig met de vraag 'Hoe zijn we zichtbaar?'. Kerken werken samen met scholen, organiseren maaltijden en stellen hun kerkgebouw open naast de zondagse diensten. Prachtige initiatieven die het waard zijn om te delen. Wat kunnen wij in Zeeland en in Pakistan van elkaar leren?

Zeeuwse inspiratiedag

Bij die vraag willen we op 24 november stilstaan, tijdens de Zeeuwse inspiratiedag in Goes. Bart van Noord, van Ondersteuning Gemeenten van de Protestantse Kerk, zal de deelnemers door de dag leiden. Voor wie wil is er een lunch, waarna de middag start met een aantal sprekers, o.a. classispredikant ds. Arie van der Maas, ds. Sarwar Eric van de Pakistaanse gemeente in Nederland en Bishop Humphrey Sarfaraz Peters uit Pakistan.

Workshops

Vervolgens zijn er verschillende workshops waaruit u kunt kiezen, bijvoorbeeld: 'Sporen van God in het dorp: Hoe kunt u als dorpsgemeente laten zien dat u er bent?', 'Tussen kunst en kerk', 'Contextueel bijbellezen', 'Pakistaans koken', 'Samenwerken met scholen' en 'Liturgisch bloemschikken'. En natuurlijk is er tijd voor ontmoeting. Na een borrel en een concert van The Psalm Project kunt u met frisse energie weer terug naar uw eigen gemeente. Op protestantsekerk.nl/zeelanddag vindt u meer informatie over de dag, een beschrijving van de workshops en de mogelijkheid om u aan te melden.

 »lees verder»

 

4+ maanden na de inwerkingtreding van de AVG
Op 25 mei dit jaar trad de AVG (de Algemene Verordening Gegevensbescherming, GDPR in het engels) in werking. In de media was er veel aandacht en ook veel gemeenten hadden veel vragen over de nieuwe privacy-wetgeving. Na meer dan 4 maanden na inwerkingtreding is nog niet alles duidelijk en zijn veel gemeenten nog aan het werk met de nieuwe wetgeving. Tijd voor een update:

Privacy-statements en verwerkingsregisters

De AVG veranderde met name veel rondom de manier waarop organisaties hun privacybeleid moesten vormgeven: er moesten privacy-statements worden gemaakt, een verwerkingsregister worden gemaakt en goed worden nagedacht over de vraag ‘waarom gebruiken/vragen we deze gegevens eigenlijk?’. Bij de dienstenorganisatie kwamen veel vragen en tips binnen over hoe hier mee om te gaan. Vanuit de dienstenorganisatie zijn ook diverse modellen ter beschikking gesteld die we op veel websites van gemeenten ingevuld tegenkomen.

Vragen over zieken en mailijsten

Tegelijkertijd kwamen er met de nieuwe wetgeving veel vragen op of we bepaalde zaken nog wel ‘mogen’ doen: mogen we nog namen van zieken noemen en voor hen bidden? Hoe zit het met de maillijst met activiteiten? Als kerk beantwoorden we deze vragen allereerst vanuit onze kerkelijke taak en betrokkenheid op mensen. Natuurlijk willen we daarbij ook aan de wet voldoen. De vraag of van de AVG een gemeente in een kerkdienst nog zieken mocht noemen kwam zowel in de pers, als via twitter volop in de aandacht. De Autoriteit Persoonsgegevens, die als toezichthouder in Nederland is aangewezen voor de naleving van de AVG, gaf aan dat kerken natuurlijk mogen bidden voor zieken en hun namen mogen noemen; dat hoort bij kerk zijn. Tegelijkertijd gaf de autoriteit aan dat wanneer deze gebeden openbaar op het internet te volgen waren (bijvoorbeeld door het online streamen van een kerkdienst of door de zondagsbrief online te zetten) er extra goed moest worden nagedacht over de privacy van betrokkenen. Tips van de dienstenorganisatie zijn om in zo’n geval bijvoorbeeld de stream even zonder geluid te zetten of om bijvoorbeeld alleen de voornamen te noemen.

Rechtszaken en claims

Vanuit de Autoriteit Persoonsgegevens en ook de rechtspraak zijn er claims op basis van de AVG toegekend. De Autoriteit legde een bank een dwangsom van 48.000 euro op vanwege het niet voldoen aan een inzageverzoek. De rechtbanken in Nederland laten een gevarieerd beeld zien: soms wijzen ze en claim toe, maar ook vaak genoeg wijzen ze claims nog af.

De landelijke kerk heeft enkele inzageverzoeken gehad. Ook bij de meeste kerken met wie de protestantse kerk samenwerkt in het CIO (Interkerkelijk Contact in Overheidszaken) blijven de verzoeken op basis van de AVG beperkt.

Heeft u tips of vragen?

Er blijven nog voldoende vragen rondom privacy leven: denk bijvoorbeeld aan vragen over de archieven. Vanuit het land sturen gelukkig kundige gemeenteleden veel tips over hoe zij omgaan met de wet, waardoor de informatie en de documenten op de website telkens kunnen worden verbeterd.

Heeft u een tip of een vraag over de AVG? Neemt u dan contact op met het landelijk dienstencentrum via het team van ondersteuning gemeenten (info@protestantsekerk.nl; (030) 880 1880). 

Gerelateerde links:

 »lees verder»

 

Vier gedachtekronkels rond pionieren
Denk je er wel eens over na om te gaan pionieren, maar zie je beren op de weg? In dit artikel wil ik vier veelgehoorde bezwaren om met pionieren te beginnen eens met je doorlopen in de hoop ze uit de weg te ruimen!

1. Pionieren moet vast heel grootschalig

In 2017 is er onderzoek gedaan naar de omvang van de op dat moment bestaande pioniersplekken. Daaruit kwam naar voren dat er bij de gemiddelde pioniersplek 44 mensen intensief betrokken waren (maandelijks of vaker). Er zijn pioniersplekken die groter zijn, maar wanneer je een pioniersplek start waarbij 20 mensen betrokken raken, dan is dat ook prima. Een pioniersplek hoeft dus niet een grootschalig project te zijn! Wanneer jij in een aantal jaar een gemeenschap van 20 personen weet te vormen is dat ook prima.

2. Pionieren kost vast heel veel geld

Pionieren kost geld. Maar het hoeft hierbij niet om enorme bedragen te gaan. Een pioniersplek kan prima draaien met een budget van bijvoorbeeld 2000 euro per jaar. Maar het kan ook voor minder. Dat hangt er vooral van af waar je het geld aan wilt besteden. Pionieren hoeft dus niet veel geld te kosten. Daarnaast is het van belang hoe je je budget opbouwt. Je kunt als pioniersplek creatief zijn in het kosten besparen, maar ook in het genereren van inkomsten. Op deze manieren vergroot je je mogelijkheden.

Bijdragen
Vanuit de landelijke kerk is in de eerste jaren een maximale bijdrage van €8.000 per jaar beschikbaar. De Maatschappij van Welstand kan €4.000 bijdragen. Aan beide bijdragen is de voorwaarde verbonden dat er lokaal minimaal €6.000 wordt bijgedragen. Bij een kleinere lokale bijdrage, zakken de andere bijdragen naar rato. Een grotere lokale bijdrage mag natuurlijk altijd.


3. Pionieren moet vast door de dominee gebeuren

Pionieren hoeft niet door de dominee of andere professionals in de kerk te gebeuren. Het mag natuurlijk wel, maar pionieren kan ook door ‘gewone’ gemeenteleden gedaan worden. Uit het onderzoek van 2016 bleek dat er in 17% van de pioniersplekken niemand uit het pioniersteam een theologische opleiding had gevolgd. Bij 53% van de teams was er iemand betrokken met een theologische opleiding op universitair niveau en bij 30% iemand met een theologische opleiding op HBO-niveau. Belangrijke overwegingen bij het betrekken van een professional in het pioniersteam zijn: Heeft hij of zij kwaliteiten die nodig zijn in het pioniersteam, bijvoorbeeld ondernemersgeest, of vakinhoudelijke kennis die nodig is? En kan zo iemand ook vrijgezet worden door de gemeente om uren in de pioniersplek te steken?

4. Pionieren moet vast een succes worden

Pionieren betekent dat je nieuwe ideeën gaat uit proberen om doelgroepen te bereiken die we als kerk op dit moment met het huidige aanbod niet aanspreken. En bij proberen hoort dat er soms ook dingen niet lukken. Pioniersplekken zijn experimentele kerkplekken die regelmatig slagen, maar ook wel eens falen. Dat hoort bij het leerproces. In het laatste geval proberen wij lessen te leren over wat er niet gelukt is, zodat we het een volgende keer weer beter kunnen proberen. We zien dus graag dat pionieren een succes wordt, maar falen hoort er bij en mag! Thomas Edison, de uitvinder van de gloeilamp, zei over zijn jarenlange experimenteren om uiteindelijk tot een werkende gloeilamp te komen: ‘Ik heb geen mislukking gekend, ik heb 10.000 manieren ontdekt waarop iets niet werkt.’

Geen bezwaren meer? En ben je enthousiast om te gaan pionieren? Neem dan eens een kijkje op www.lerenpionieren.nl of neem contact op met c.cevaal@protestantsekerk.nl.

Auteur: Christiaan Cevaal

Gerelateerd:
Nieuwe aanwas door pionieren

 »lees verder»

 

Diaconieën financieren Hospice Huizen (met video)
In Huizen kunnen mensen hun laatste weken of maanden doorbrengen in een ‘bijna thuis-huis’. De initiatiefnemers uit verschillende kerken hebben hier jaren aan gewerkt, in januari werd het Hospice Huizen eindelijk geopend.

Wie het hospice binnenkomt, ziet meteen hoeveel zorg er is besteed aan details. Op tafel staat een prachtige bos bloemen, aan de muur hangen zorgvuldig gekozen schilderijen, lichte gordijnen filteren het zonlicht dat door de grote ramen naar binnen schijnt. Qua sfeer herinnert niets aan het kinderdagverblijf dat hier oorspronkelijk was gevestigd.

“We zochten aanvankelijk naar een groot, statig pand, wat buiten het dorp”, vertelt Anja Voerman, één van de initiatiefnemers en nu zorgcoördinator. “Een ander hospice waarschuwde dat we niet moesten kiezen voor een plek te ver buiten de bewoonde wereld. Dat voelt voor mensen alsof ze weggestopt worden en er niet meer bijhoren. Dit pand staat midden in Huizen, midden in het leven.”

De diaconie van de hervormde gemeente Huizen nam het initiatief om een hospice op te richten, de diaconie van de protestantse gemeente Huizen raakte er al snel bij betrokken. Beide diaconieën dragen nu bij aan de financiering van het hospice en zetten zich in om vrijwilligers te werven. Ook diaconieën van andere kerken zijn inmiddels betrokken geraakt.

Huiselijke sfeer

Het hospice is een huis waarin gestorven wordt, maar dat staat niet centraal. “Het is juist het laatste stukje van het leven waar het hier om gaat”, legt Anja aan de keukentafel uit. Het doel van het hospice is om die tijd zo aangenaam mogelijk te maken. “We willen dat onze gasten zich thuis voelen. Daarom proberen we zo goed mogelijk te voldoen aan hun wensen, of het nu gaat om het ontvangen van bezoek of om wat ze willen eten.”

Het hospice heeft een duidelijk christelijke identiteit, maar iedereen is welkom. “We willen ons werk doen met het voorbeeld van Jezus voor ogen, die de voeten van de leerlingen wast. Als mensen willen dat we met hen bidden of uit de Bijbel lezen, doen we dat heel graag, maar het is niet ons doel om mensen op het laatst van hun leven nog te bekeren.”

“Naar de gasten luisteren en ‘er zijn’, dat is de essentie”, vult Alinda aan, één van de zorgvrijwilligers. “We kunnen dicht bij de mensen zijn en de tijd voor hen nemen. Door de huiselijke sfeer voelt deze plek heel anders dan een ziekenhuis of verpleeghuis.”

Bekijk hier het verhaal van Wills Boogaard. Zijn vrouw Agnes is ernstig ziek en in haar laatste levensfase woont zij in het Hospice Huizen. Voor Wills en zijn vrouw is dit een plek waar ze worden ontzorgd, zodat er tijd is voor elkaar. Vrijwilligster Anita Visscher is hun steun en toeverlaat.

[Tekst artikel gaat verder onder video]

Brood aan de deur

Het hospice is er niet alleen voor mensen die terminaal zijn, maar ook voor hun naasten. Anja: “Mantelzorgers kunnen ontzettend overbelast zijn: ze moeten zorgen voor én een zieke, én het huis, én de boodschappen, én voor al het bezoek dat langskomt. Dat heeft ook weer zijn weerslag op de zieke zelf: die voelt zich vaak bezwaard. In het hospice kunnen we de praktische zorgen wegnemen, zodat de mantelzorgers en de zieken weer tot rust kunnen komen en er voor elkaar kunnen zijn.”

Om dat doel te bereiken, is er 24 uur per dag een verpleegkundige aanwezig, en zijn er tussen half acht ’s ochtends en elf uur ’s avonds steeds twee zorgvrijwilligers, bovendien is er vaak ook een gastvrouw of -heer.
Het hospice ontvangt steun van ondernemers uit Huizen. “De keurslager levert rookworsten, de vishandel vis in kleine porties. De bakker brengt het brood langs de deur. En elke week krijgen we een grote bos bloemen van de bloemist in het dorp.”

Over kerkmuren

De tientallen vrijwilligers komen uit verschillende kerken in Huizen. Martijn Wiesenekker, die als diaken van de hervormde gemeente betrokken was bij de oprichting, noemt de samenwerking bijzonder. “Als er één manier is om bruggen te bouwen over kerkmuren heen, is het wel de gezamenlijke inzet voor zo’n diaconaal project. Je hebt verschillende expertises nodig, en een lange adem. Het was niet altijd makkelijk, maar we hebben steeds Gods leiding ervaren.” Nu het hospice geopend is, leven nog meer kerken in Huizen mee. Ze werven vrijwilligers, dragen financieel bij en bidden voor de gasten. “Prachtig om dit initiatief zo samen te dragen.”

Gerelateerde links:

 

 »lees verder»

 

Diaconieën financieren Hospice Huizen (met video)
In Huizen kunnen mensen hun laatste weken of maanden doorbrengen in een ‘bijna thuis-huis’. De initiatiefnemers uit verschillende kerken hebben hier jaren aan gewerkt, in januari werd het Hospice Huizen eindelijk geopend.  »lees verder»

 

Met geloof is geen kerk te klein
‘Wanneer is een kerk te klein?’, was de vraag (ND- Zeven 29 september) naar aanleiding van een kerksluiting in het Groningse Ulrum. Een kleine week eerder, 24 september, vond de dorpskerkendag plaats, van de dorpskerkenbeweging, pas opgezet door de Protestantse Kerk Nederland. Daar werd een andere vraag gesteld: hoe kun je als kleine geloofsgemeenschap kerk zijn in het dorp?

De vraag ‘wanneer is een kerk te klein?’ roept aantallen op: hoeveel gemeenteleden, hoeveel kinderen, hoeveel doopleden, hoeveel kerkgangers zijn er? En het antwoord op die vragen is binnen de traditionele kerken al vele jaren bekend: die aantallen worden steeds kleiner.

De dorpskerkenbeweging stelt daarom niet de vraag naar aantallen, maar draait het perspectief om. Probeer niet krampachtig te behouden wat je had, maar denk erover na hoe je kerk bént. Het gaat niet om hebben, maar om zijn.

Relaties en diepgang

Dat is een wezenlijk andere manier van naar de kerk kijken. Het gaat niet om hoeveel mensen er worden geteld. Het gaat om hoe je kerk kunt zijn in je dorp. En daarbij gaat het, zoals predikant Jelle de Kok in dat artikel zo mooi verwoordt, om relaties en om diepgang. ‘Hoe is de kwaliteit van de relaties onderling, hoe diep wil je in de geloofsbeleving met elkaar gaan?’ Dat is de basis van een gemeenschap en vanuit die basis ontstaat vitaliteit.

Dat die vitaliteit er is, bleek uit de grote belangstelling voor de dorpskerkendag en het enthousiasme waarmee mensen met elkaar ervaringen deelden. Het bleek dat je niet kunt spreken van ‘de’ dorpskerk. Die bestaat niet. Ieder dorp is anders, iedere kerk is anders, iedere geloofsgemeenschap is anders. Het is goed om je daarvan ook bewust te zijn.

Eigen context

De Protestantse Kerk zet zich met de dorpskerkenbeweging in om de dorpskerk onder de aandacht te brengen en streeft ernaar dat in elk dorp een kerk is. Dit betekent niet dat in elk dorp een gelijksoortige kerkdienst wordt gehouden op de zondagmorgen, waar iedereen zich thuis moet voelen en waar de kinderen ook nog een leuke dienst kunnen meemaken. Het betekent veeleer dat je kerk bent in je eigen context en dat je als kleine kerkgemeenschap aandacht schenkt aan de onderlinge relaties en de diepte in durft te gaan met wie er zijn.

Hoe dat vorm krijgt, kan heel verschillend zijn. In de ene dorpskerkgemeenschap past een hoog-liturgische viering, in de andere een meer evangelicale dienst met beamer en band. De ene kerk is zeer op het dorp betrokken, de andere kerk is meer naar binnen gericht. Maar het gaat vooral om het feit dat je er bent.

Een kerkenraadslid vertelde me met tranen in de ogen over de paasviering die de school in zijn kerk had georganiseerd. De juf die het verhaal zou vertellen, was niet-kerkelijk, maar ze had heel goed de Mattheüs-passion bestudeerd om het verhaal van de Stille Week en Pasen aan de kinderen te kunnen vertellen. Na afloop had ze hem gevraagd of het goed genoeg was, waarop hij had geantwoord: ‘Nooit eerder heeft dit verhaal me zo geraakt.’ Hij zei tegen mij: ‘Het feit dat we kerk-zijn in het dorp, inspireerde deze juf om op haar wijze het paasverhaal te vertellen. Zo bijzonder. Er gewoon zijn, dat is al een kracht in zichzelf!’

Altijd oplossingen

Een kerk is nooit te klein, zolang er geloof in de ontmoeting blijft bestaan. Als de kern sterk is, zijn er altijd oplossingen voor praktische problemen. Vanuit de ontmoeting op de zondagmorgen kun je deuren openen naar buiten. Verwacht niet dat mensen massaal naar de kerkdienst zullen komen, maar vraag eens een dorpsgenoot naar wat hem of haar inspireert; misschien zijn er wel meer raakvlakken dan je denkt. Zoek eens contact met het dorpsbestuur: hoe kun je als kerk aansluiten bij een activiteit in het dorp? Of zet de kerkdeuren open op Allerzielen, zodat mensen een kaarsje kunnen aansteken voor iemand die ze missen.

Nee, de kerk stroomt echt niet vol op zondagmorgen en de ledenaantallen zullen niet opeens groeien. Maar alleen het feit dat de kerk er is, dat de deur open is, zodat je even die andere wereld in kunt stappen – dat maakt al het verschil.

Vanuit de ontmoeting ontstaat nieuw leven, ook al kun je de mensen op één hand tellen. Een kerk is nooit te klein, als je gelooft in de ontmoeting met de ander en de Ander. Pas wanneer dat geloof verdwijnt, heeft de kerk geen bestaansrecht meer. 

Jolanda Tuma • kerkelijk werker, dorpskerkenambassadeur voor de Protestantse Kerk

>Dit artikel werd op 10 oktober geplaatst in het Nederlands Dagblad

Gerealteerde berichten:

 »lees verder»

 

Dorpskerkenbeweging succesvol gestart. Haakt uw dorpskerk ook aan?
Op 24 september werd de dorpskerkenbeweging gelanceerd. In Maarn dachten tweehonderd kerkenraadsleden, kerkelijk werkers en predikanten die in een dorpscontext werkzaam zijn na over de verbinding tussen dorp en kerk.

In het ochtendprogramma werd ontdekt hoe dorpen kijken naar de kerk, en welke kansen er zijn om die verbindingen te versterken. In het middagprogramma werd verkend hoe de dorpskerk kan aansluiten bij het dorp, om kerk van en voor het dorp te zijn. 

Dorpskerkenambassadeurs

Ook werden de dorpskerkambassadeurs Jolanda Tuma, Betsy Nobel en Mathilde Meulensteen voorgesteld. Zij kennen de dorpscontext door en door en zijn er om mee te denken in de verschillende plaatselijke situaties.

Boek 'Sporen van God'

Tijdens de dag werd het boek Sporen van God in het dorp gepresenteerd, de publieksversie van het onderzoek van Jacobine Gelderloos, tevens projectleider van de dorpskerkenbeweging. Zij heeft aan de PThU onderzocht hoe de kerk kan bijdragen aan de leefbaarheid van het dorp. Een van haar conclusies is dat de dorpskerk meer de blik naar buiten moet richten om te ontdekken welke gemeenschappelijke belangen en verlangens maar ook zorgen dorp en kerk hebben. Het boek Sporen van God in het dorp is hier te bestellen.

Aanhaken bij dorpskerkenbeweging

Wilt u op de hoogte blijven van de dorpskerkenbeweging? Meld u dan aan voor de nieuwsbrief, die vier keer per jaar verschijnt. U kunt ook lid worden van de facebookgroep 'Dorpskerken'.

Dorpskerkenbeweging in de media

Diverse kranten en tijdschriften hebben over de dorpskerkenbeweging geschreven. Een overzicht:

Op zondag 14 oktober is Jacobine Gelderloos te gast in het televisieprogramma Jacobine op Zondag, NPO 2 17.00 uur.

Op het Inspiratiefestival op Terschelling (26 t/m 28 oktober) geeft Jacobine lezingen over het onderwerp. Sporen van God, en Anders kijken naar je dorpskerk. Voor alle Zeeuwse dorpskerken is er op 24 november de inspiratiedag 'Kerk, laat je zien!'

Gerelateerde berichten:

 »lees verder»

 

Collecterooster Protestantse Kerk vernieuwd
Hij is er weer: het nieuwe landelijke collecterooster van de Protestantse Kerk. Net als andere jaren bevat het rooster aansprekende doelen in binnen- en buitenland. Maar er is ook iets veranderd.

Het collecterooster ondersteunt het werk van de Protestantse Kerk en Kerk in Actie. Door te collecteren voor de projecten die op het rooster staan, steunt u uw naasten in binnen- en buitenland, die soms onder moeilijke omstandigheden moeten leven en geloven. Maar u steunt ook het jeugd- en pionierswerk in ons eigen land. Zo helpt u jongeren en nieuwe gelovigen bij hun ontdekkingstocht in het geloof. De collecte is een mooi onderdeel en belangrijk ritueel van de eredienst. Het is een moment om stil te staan bij het feit dat christenen wereldwijd verbonden zijn, met elkaar delen wat ons is gegeven en er zo voor elkaar zijn.

Actualiteit

Het collecterooster van de Protestantse Kerk is voor veel gemeenten de leidraad voor het opstellen van het plaatselijke rooster, waarbij er voldoende ruimte is om te collecteren voor eigen diaconale en kerkrentmeesterlijke doelen. Het landelijke rooster werd jarenlang volgens een vast stramien opgesteld. Projecten hadden hun vaste plaats en datum. Nieuw dit jaar is dat er op het rooster voor een aantal data toepasselijke projecten is gekozen. Drie voorbeelden:

  • Aan het begin van het jaar doen ruim vijfduizend kinderen uit de Protestantse Kerk mee met het spel Sirkelslag: een passend moment om te collecteren voor JOP.
  • Februari en maart zijn in de Hoorn van Afrika de ergste droogtemaanden. Juist dan collecteren we voor projecten die in deze nood voorzien, maar die eerder niet op het collecterooster voorkwamen.
  • Op 5 mei, als wij onze vrijheid vieren, collecteren we voor onze broeders en zusters in Syrië die nu al zeven jaar in oorlog leven. 

Door collectedoelen aan de actualiteit te koppelen, spreken ze meer aan. Het vergroot de betrokkenheid van gemeenteleden bij het werk van de Protestantse Kerk en Kerk in Actie.

Materialen

Een belangrijk voordeel van het gebruik van het landelijke collecterooster van de Protestantse Kerk is dat het voorziet in goede ondersteunende materialen, zoals collectefolders, collecteafkondigingen en collectefilmpjes of Powerpointpresentaties. Projecten kunnen hierdoor op een aansprekende manier voor het voetlicht worden gebracht. Daarnaast is er de Kerk in Actie-gids die boordevol inspirerende tips en ideeën staat om uw gemeente enthousiast te maken voor de projecten van het collecterooster. Met vragen of voor advies op maat kunt u ook altijd terecht bij uw persoonlijke consulent.

Handige links:
www.protestantsekerk.nl/collecterooster: voor informatie en materialen bij collecten van de Protestantse Kerk
www.kerkinactie.nl/collecte: voor informatie en materialen bij collecten van Kerk in Actie
www.protestantsekerk.nl/webwinkel: voor het bestellen van collectefolders, collecterooster en Kerk in Actie-gids
www.kerkinactie.nl/consulenten: voor het vinden van uw persoonlijke consulent

 »lees verder»

 

Actie Kerkbalans start onderzoek naar meerwaarde van lokale kerken in Nederland
In aanloop naar de campagne van 2019 onderzoekt Actie Kerkbalans wat volgens lokale kerken hun meerwaarde is voor kerkleden en voor de gemeenschap in de wijk, het dorp of de stad. Met een online peiling wil Actie Kerkbalans dat in beeld brengen.

Actie Kerkbalans is de gezamenlijke, jaarlijkse fondsenwerfactie van de Rooms-Katholieke Kerk, de Protestantse Kerk in Nederland en de Oud-Katholieke Kerk.

Het onderzoek richt zich in eerste instantie op organisatoren van Actie Kerkbalans, maar kerkleden worden ook van harte uitgenodigd de vragenlijst in te vullen. Voor organisatoren is de peiling bovendien een hulpmiddel om helder te krijgen wat zij zelf als meerwaarde zien van hun lokale kerk en die meerwaarde vervolgens ook te communiceren in de eigen fondsenwerving. De vragenlijst is te vinden op kerkbalans.nl/peiling.

Waardevol

De kerk is voor veel mensen van waarde. Voor Lieke Sies is vooral de hechte gemeenschap in haar kerk onmisbaar. “Toen mijn man en ik jaren geleden hierheen verhuisden, voelden we ons meteen thuis in deze kerk. Wat dat is, is moeilijk te omschrijven. Het tintelt hier.” De 72-jarige Lieke Sies is lid van de protestantse gemeente die samenkomt in de Grote Kerk van Neede. “Wanneer je het moeilijk hebt, merk je van alle kanten de oprechte betrokkenheid en hulp in praktische zin.”

Voor anderen is het belangrijk dat de gemeenschap klaar staat voor de zwakkeren in de samenleving of dat het geloof samen gedeeld wordt tijdens de zondagse vieringen. Zo zijn er tal van waardevolle elementen in de diversiteit aan geloofsgemeenschappen in Nederland. Actie Kerkbalans wil dat met de peiling in kaart brengen.

Resultaat

Invullen van de online vragenlijst kan tot 15 december. Deelname kost zo’n tien minuten. De uitkomst wordt op 18 januari 2019 bekendgemaakt tijdens de perspresentatie van Actie Kerkbalans 2019. Een dag later op 19 januari gaat de landelijke campagne Actie Kerkbalans van start.

Ga naar de peiling!

Gerelateerd:

 »lees verder»

 

400 jaar Dordtse Synode: het beste overkómt ons
2018. Dat betekent dat het dit jaar 400 jaar geleden is dat de Dordtse Synode bij elkaar kwam. Een internationaal gezelschap van protestantse theologen ging daar in debat over een verschil van mening in de Nederlandse kerken. De spanningen rond dit verschil waren zo hoog opgelopen dat een burgeroorlog dreigde, en dat terwijl men ook met Spanje nog in oorlog was.

Er moest een knoop worden doorgehakt, vonden niet alleen de kerkleiders, maar ook de Staten Generaal. Die bepaalde dat er een Synode plaats moest vinden waar het geschil zou worden beslecht. Het was een internationaal gezelschap dat in Dordt bij elkaar kwam. Er waren delegaties uit Duitsland en Engeland. Ook de Franse protestanten waren uitgenodigd, maar de banken die voor hen bestemd waren bleven leeg, omdat het hun niet toegestaan werd Frankrijk uit te reizen.

Waar ging het nu eigenlijk over in Dordt? Wat was dat voor een kwestie die de gemoederen zo kon verhitten? Theologisch gezien ging het om de vraag:

Is geloof een menselijke keuze, of is het een gave van God?

Of, om het in woorden van onze tijd te zeggen:

Is geloof maakbaar?

Voor de mondige mens, die zich meer en meer van zijn mogelijkheden bewust begon te worden, was het verleidelijk om te zeggen dat geloof op een menselijke beslissing berust. Geloof als een overtuiging waarvoor men kiest, zoals men ook voor een beroep of – ethisch – voor een manier van leven kan kiezen. Een opvatting die ook in de Nederlanden breed werd aangehangen en door respectabele geesten als Coornhert en Spiegel werd gepropageerd, en die ook in de kerk invloed ging krijgen.

Toch riep deze gedachte, in zijn consequenties doorgetrokken, niet alleen instemming, maar ook verzet op. Natuurlijk is geloven kiezen voor God, maar is geloof niet méér dan een menselijke keuze? Is geloof niet – net als liefde – iets dat ons overkómt? Iets waar je je zelf over verwondert? Ja, natuurlijk volgt daar ook een keuze op. Liefde is ook kiezen voor je geliefde. Maar het diepste, dat wat aan die keuze voorafgaat, is een geheim waar je geen greep op krijgt.

Het mooiste, dat wat je leven te diepste bepaalt, het beslissende, dat overkómt je.

De Dordtse Leerregels – het geschrift waarin de synode haar eindoordeel formuleerde – spreken in bevlogen woorden over wat er gebeurt als Gods liefde het hart raakt: God opent het hart dat gesloten is. Wat hard is maakt Hij zacht. Het ‘onbesneden’ hart legt Hij bloot en maakt het gevoelig voor zijn liefde. Wat dood is maakt Hij levend. Wat boos is maakt Hij goed. De mens die het kwade wil beweegt Hij tot het goede. Dat is wat er met een mens gebeurt als de boodschap van Gods liefde bij hem binnendringt. En dan kan hij niets anders dan daar ja tegen zeggen, en je ook tegen Christus in wie Gods ons zijn liefde laat zien. Een ja uit vrije keuze want liefde kent geen dwang, al blijft het een wonder dat het je is overkomen.

[Tekst gaat verder onder kader]

Geloofsbelijdenis Protestantse Kerk

In haar vieren, haar spreken en haar handelen belijdt de Protestantse Kerk in elke tijd en in elke situatie opnieuw dat Jezus Christus Heer en Verlosser van de wereld is. Zo roept ze op tot vernieuwing van het leven in cultuur, maatschappij en staat. Dit Protestantse Kerk doet dit in gemeenschap met de belijdenis van het voorgeslacht, zoals die is verwoord:

in de Apostolische geloofsbelijdenis, de Geloofsbelijdenis van Nicea en de Geloofsbelijdenis van Athanasius waardoor de kerk zich verbonden weet met de algemene christelijke Kerk.

in de (Onveranderde) Augsburgse Confessie en de Catechismus van Luther - waardoor de kerk zich verbonden weet met de lutherse traditie

in de Heidelbergse Catechismus, de Catechismus van Genève en de Nederlandse Geloofsbelijdenis met de Dordtse Leerregels - waardoor de kerk zich verbonden weet met de gereformeerde traditie.

De kerk erkent de betekenis van de Theologische Verklaring van Barmen voor het belijden in het heden. De kerk erkent met de Concordie van Leuenberg dat de lutherse en gereformeerde tradities door een gemeenschappelijk verstaan van het Evangelie bijeenkomen.

 

Over dat wonder ging het in de synode. Natuurlijk heeft men daaromheen ook veel geredeneerd. Bijvoorbeeld over hoe je over mensen moest denken die zulke dingen niet ervoeren. Had God hen níét lief? Verwierp Hij ze en waren ze voor eeuwig verloren? Zulke vragen besprak men ook in Dordt. Het kost theologen moeite om voor het wonder van de liefde halt te houden.

Ook ná de synode zijn er nare dingen gebeurd. Uitsluiting van tegenstanders en tijdelijk zelfs vervolging. Zo ging dat in een tijd dat geloof en politiek nauw met elkaar waren verbonden.
Toch hangen de vragen waar het in Dordt over ging nog steeds in de lucht. Hoe maakbaar is een samenleving? Hoe maakbaar is het menselijk leven? Hoe maakbaar zijn religie en geloof? Gaat het daarin enkel om menselijke keuzes, of moeten we naast de keuzes die wij maken, en misschien ook wel dwars door onze keuzes heen, niet ook rekenen met wat ons kan overkómen? En zou wat ons overkomt niet het wonder van Gods liefde kunnen zijn? Als we tegen de grenzen van ons menselijk kunnen aanlopen en de twijfel slaat toe, kunnen we voor zulke dingen weer gevoelig worden.

De synode heeft nog wat meer gedaan dan discussiëren over deze vragen. Zij heeft een kerkorde voor de Nederlandse protestantse kerken opgesteld, die het zo’n 200 jaar uit zou houden. Zij heeft ook beslist dat de Bijbel uit de oorspronkelijke talen vertaald zou worden in het Nederlands en een commissie samengesteld die voor die vertaling zorg zou dragen. Dat leverde in 1637 de Statenvertaling op, die – naast de vertalingen die in de 20e en 21e eeuw verschenen – tot in onze tijd wordt gelezen. Een kerkvergadering dus die wat tot stand heeft gebracht. Reden om er na 400 jaar weer eens aan te denken.

Auteur: Dr. John van Eck. Hij studeerde klassieke taal- en letterkunde (promotie) en theologie. Van 1981 tot 2008 werkte hij als legerpredikant namens de Nederlandse Hervormde Kerk en de Protestantse Kerk in Nederland.

Ode aan de synode
Op 10 november a.s. opent Koning Willem-Alexander in de Augustijnenkerk in Dordrecht de jubileumviering 400 jaar Nationale Synode (1618-1619) onder de titel ‘Ode aan de Synode’. Daarna volgen 180 dagen met activiteiten, evenementen en exposities. Meer informatie vindt u op www.synode400.nl.

[Over de afbeelding: Rechts achterin zijn de lege banken te zien die voor de Fransen bestemd waren. Onder de balken zijn draden te zien waaraan belletjes verbonden waren waarmee delegatieleden zich konden melden als ze wat in te brengen hadden. Vooraan zien we het publiek. De synode was openbaar.]

Gerelateerd:

 »lees verder»

 

Heeft u woensdag tijd? Vrijwilligers gezocht voor GIRO555-belpanel!
Op de Giro555 actiedag aankomende woensdag 10 oktober zijn er 300 vrijwilligers nodig voor het belpanel. We zoeken gemeenteleden die (bijna) 18 jaar of ouder zijn en naar de locaties in Almere of Houten willen komen. Waarom? Om de duizenden belletjes van mensen die een gift willen geven in ontvangst te nemen. Zo kunnen we ons heel praktisch inzetten voor onze broeders en zusters op Sulawesi.

Helpt u mee in het belpanel? We zoeken mensen die tijdens de middag en avond voor slechts een paar uurtjes beschikbaar zijn. Het zou fantastisch zijn als u bijvoorbeeld twee gemeenteleden of wellicht een groepje jongeren bereid weet te vinden.

Interesse? Mail Gerdine: g.klein@kerkinactie.nl

Gerelateerd

 »lees verder»

 

Oproep: Zing zondag voor Sulawesi psalm 130 'Uit diepten van ellende'
De afgelopen dagen zijn de beelden de wereld rondgegaan van de verschrikkelijke ramp op Sulawesi. Beelden die stil maken, onmachtig. Zoveel leed, zoveel slachtoffers. We hebben er geen woorden voor.

We kunnen bidden, doneren... én zingen. Zingen om hoop, om troost, zingen om liefde.

Als we dat zingen nu eens allemaal samen doen aanstaande zondag? Als we nu eens allemaal vanuit onze eigen kerk samen het grootste koor van Nederland vormen en dan voor iedereen die meedoet een euro storten voor de hulp aan Sulawesi.

Doet u ook mee? Dit is het plan:

Aanstaande zondag zingt u voor of na de kerkdienst of op het moment dat het u uitkomt Psalm 130 vers 1. Dit is de Psalm ‘Uit diepten van ellende’. Hier vindt u een luisterfragment. Ook nodigen we onze partner kerken uit om mee te doen.

Het lied in het Nederlands en in het Indonesisch in een print en powerpoint uitvoering. U kunt de Psalm in twee talen zingen.

U hoeft niet uw liturgie te wijzigen. De diaken of predikant kan aangeven dat het hier gaat om een lied dat deze zondag in vele kerken wordt gezongen. Het zou fijn zijn als elk gemeentelid een euro doneert of dat de diaconie dit namens de gemeenteleden doet. 

Het is leuk als een gemeentelid, bijvoorbeeld een jongere, van dit speciale moment een foto of een filmpje maakt. Deze verzamelen we op onze website zodat onze broeders en zusters in Indonesië zien dat we ze niet vergeten.

Aanmelden

Wilt u zich aanmelden bij Gerdine Klein g.klein@kerkinactie.nl? Zodat wij weten hoe groot het grootste koor is. Het filmpje of de foto kunt u ook naar haar sturen.

Alvast veel dank voor uw betrokkenheid en inzet!

Gerelateerd bericht:
Kerken in actie voor Sulawesi: liturgiesuggesties etc.

 »lees verder»

 

Oproep: Zing zondag voor Sulawesi psalm 130 'Uit diepten van ellende'
De afgelopen dagen zijn de beelden de wereld rondgegaan van de verschrikkelijke ramp op Sulawesi. Beelden die stil maken, onmachtig. Zoveel leed, zoveel slachtoffers. We hebben er geen woorden voor.  »lees verder»

 

Hoe kunnen we het verhaal van Kerst buiten de kerk vertellen?
Veel kerken zijn al bezig met de voorbereidingen voor Advent en Kerst. Hoe grijp je deze periode aan om het verhaal van de geboorte van Jezus ook buiten de kerk te vertellen?

Dat onderwerp staat centraal in de 'vraag van de maand' in woord&weg:

“Onze kerstnachtdienst trekt veel mensen die we anders niet in de kerk zien en daar zijn we blij mee. Maar we willen Kerst graag aangrijpen om het verhaal van de geboorte van Jezus ook buiten de kerk te vertellen, bijvoorbeeld aan gezinnen met kinderen. Hebben jullie tips?”

Veel mensen zijn op zoek naar saamhorigheid en hoop. Kerken kunnen daarop inspelen. Met Kerst kan dat door mensen op een laagdrempelige en creatieve manier te laten kennismaken met het verhaal van de geboorte van Jezus. Neem uw stads- of dorpsgenoten mee in het kerstverhaal door een wandeling of een lichtjestocht. Niet alleen geschikt voor kinderen! Op protestantsekerk.nl/kerst vindt u een beproefd voorbeeld, uit Utrecht en Hilversum, van zo’n wandeling en lichtjestocht, compleet met tips voor de voorbereiding, PR en draaiboeken.

Overigens is het goed om ook de kerstnachtdienst eens te bekijken door het oog van buitenstaanders. Hoe kunnen zij zich welkom voelen? Ook daarvoor vindt u tips.

Meer rond Advent en Kerst

  • Adventskalender om toe te leven naar Kerst, gratis aan te vragen.
  • Liturgisch bloemschikken, praktische handreikingen voor schikkingen op de adventszondagen en Kerst rond het thema van de kerstcampagne van Kerk in Actie ‘Geef licht’, beschikbaar als pdf’s (vanaf 1 november).
  • Feest voor iedereen (pdf), ideeën om Kerst niet alleen binnen de muren van je eigen gemeenschap maar ook zichtbaar naar buiten en samen met anderen in je omgeving te vieren.
  • Kliederkerstviering en veel andere werkvormen en suggesties om Kerst met kinderen te vieren.
  • Kerstcampagne ‘Geef licht’. Met uw steun biedt Kerk in Actie via lokale kerken drinkwater, een warme maaltijd en onderwijs aan straatkinderen in Zuid-Afrika, werkende kinderen in Colombia, weeskinderen in Oekraïne, oorlogskinderen in Myanmar en vluchtelingenkinderen in Syrië, Libanon en Jordanië. Doe mee met de kerstcampagne en geef het licht door.

Ga naar protestantsekerk.nl/kerst voor meer informatie.

Op de hoogte blijven van het laatste nieuws? Meld u aan voor de wekelijkse nieuwsbrief via protestantsekerk.nl/nieuwsbrief.

 »lees verder»

 

Kerken in actie voor Sulawesi
Vorige week werd Sulawesi hard en onverwacht getroffen door een tsunami en aardbevingen. Kerk in Actie is coördinator van de landelijke noodhulpactie en roept kerken op om in actie te komen. Doet uw gemeente ook mee?

Op dit moment zijn er op het Indonesische eiland ruim duizend doden, tienduizenden gewonden en honderdduizenden getroffenen geteld. Omdat vanuit een groot deel van het rampgebied nog geen informatie beschikbaar is, wordt verwacht dat het aantal slachtoffers uiteindelijk nog veel groter is. Scriba ds. René de Reuver: “Als Protestantse Kerk zijn we al tientallen jaren lang betrokken bij bewoners en kerken op Sulawesi. De ramp die hen treft, treft ons daarom ook. Vandaar mijn oproep aan u om zondag te bidden en te geven voor alle getroffenen van Sulawesi.”

Wat kunt u als gemeente doen?

  • Bid aanstaande zondag voor de slachtoffers op Sulawesi en zing een passend lied. Op kerkinactie.nl/sulawesi vindt u suggesties voor liederen en voor een gebed.

  • Organiseer aanstaande of volgende week zondag een (extra) collecte. Op kerkinactie.nl/sulawesi vindt u een collecteaankondiging en een filmpje.

  • Verdubbel als diaconie de opbrengst van de collecte en meld dit bij de collecteaankondiging. Dit stimuleert om meer te geven.

  • Geef vanuit de diaconie een gulle gift.

  • Moedig uw gemeenteleden aan om ook zelf in actie te komen. Op kerkinactie.nl/sulawesi staan allerlei ideeën om mee aan de slag te gaan.

Meer lezen over de actie? Op kerkinactie.nl/sulawesi  vindt u informatie, foto’s en filmmateriaal.

 »lees verder»

 

8 tips ter voorbereiding op dankdag
Hoe viert u met uw gemeente dankdag op de eerste woensdag in november? Dankdag valt in 2018 op woensdag 7 november. De officiële naam van deze dag is: Dankdag voor Gewas en Arbeid.

Soms is het zoeken naar een passende vorm voor deze speciale dag. Aan de hand van deze 8 tips kunt u persoonlijk voorbereiden op dankdag, maar meer nog: inspiratie opdoen voor de viering van deze dag met de gehele gemeente. Ter voorbereiding op dankdag zijn er een aantal materialen ontwikkeld onder ander door JOP, de HGJB, de Raad van Kerken en de EO. Deze werkvormen zijn te gebruiken ter ondersteuning van de dienst en om kinderen en jongeren te betrekken bij deze speciale dag.

1. Amazing Grace

Eva (onderdeel van de Evangelische Omroep) staat dit najaar stil bij het thema ‘vrijheid’ rondom het verhaal van John Newton. Nadat Newton schipbreuk leed, vindt hij genade. Hij breekt met zijn oude leven als slavenhandelaar en schrijft dan onder andere het welbekende lied ‘Amazing Grace’. De EO heeft hier een speciale vrijheidsvideo over gemaakt, zeer geschikt voor gebruik tijdens de kerkdienst op dankdag of in een gespreksgroep. Bekijk het materiaal van de EO

2. Flexibilisering van werk

Het materiaal van de Raad van Kerken voor biddag en dankdag staat dit jaar in het teken van flexibilisering van werk. Download hier het materiaal (gespreksvragen, liedsuggesties) etc. en de bijbehorende preekschets op Preekwijzer.nl.

3. Gesprek over voedsel-ethiek

Ga in gesprek met de gemeente over voedsel in de Bijbel en christelijke voedsel-ethiek. Denk met elkaar na over de waarde van voedsel vanuit Bijbels perspectief. Kijk hier voor de werkvorm.

4. Spel: wie is het meest dankbaar?

Organiseer een competitie spel voor tieners om te kunnen meten wie het meest dankbaar is. Tijdens dit spel leer je woorden te geven aan je dankzegging. Het doel is om jongeren te laten stilstaan bij het belang van danken. Kijk hier voor de werkvorm.

5. Voor welke rijkdom zijn wij dankbaar?

Organiseer een ontdek-activiteit voor de kindernevendienst of een activiteit voor de hele gemeente aan de hand van een verhaal over Abraham. Abrahams rijkdom was een zegen van God. Voor welke rijkdom zijn wij dankbaar. Kijk hier voor de werkvorm

6. Bram Brood & Voedselbank

Verzamel voedingswaren voor de Voedselbank in de aanloop naar dankdag. Deze voedingswaren kunnen op dankdag ingeleverd worden voor of na de dienst. De kinderen kunnen in deze periode broodbeleg inzamelen voor het Bram Brood. Kijk hier voor de werkvorm van het Bram Brood.

7. Dankdagmap: Alles geef ik U

Bestel de dankdagmap van de HGJB, genaamd: Alles geef ik U. Hier vindt u tips om de dankdag te vieren in de kerk, op school en thuis. Kijk hier om de dankdagmap 2018 te bestellen.

8. Dankdagkalender: 7 dagen danken met de Filippenzen

Bestel de dankdagkalender 2018 van Hervormd Jeugdwerk. De kalender telt zeven dagen en is bedoeld voor jongeren en kinderen. De kalender is ook heel goed met het gezin rond de maaltijd gebruiken.
Bestel hier de dankdagkalender 2018.

> Zie ook het dilemma: Kleine feestdagen te klein voor de kerk?

 »lees verder»

 

Tsunami en aardbevingen Indonesië zorgen voor veel slachtoffers
Een tsunami op het Indonesische eiland Sulawesi heeft zeker 400 mensen het leven gekost. Het rampencentrum verwacht dat het dodental de komende dagen verder zal stijgen tot misschien wel 5000.

Twee grote steden en verschillende dorpen werden vrijdag door een tsunami getroffen. Vandaag was bij daglicht de verwoesting langs de kustlijn pas goed te zien. Duizenden gebouwen zijn ingestort en onder het puin wordt gezocht naar slachtoffers.

Veel slachtoffers

In de stad Palu, met zeker 350.000 inwoners, was een strandfestival aan de gang, toen de aardbeving plaatsvond. Een tsunami met een golf van 2 meter hoog raasde over het land. Vorige maand werd het Indonesische eiland Lombok meerdere keren getroffen door aardbevingen. Zeker 460 mensen kwamen daarbij om het leven.

Kerk in Actie biedt hulp aan slachtoffers

Lokale partners van Kerk in Actie zijn bezig om eerste hulp te verlenen. Samen met de Indonesische overheid brengen ze de situatie in kaart en proberen ze de communicatie op gang te brengen. Er is nu al een grote behoefte aan voedsel, drinkwater, schuilplaatsen en medische ondersteuning.

Help ook mee
Kom ook in actie en help de slachtoffers in Indonesië. Maak uw bijdrage over op rekening NL89 ABNA 0457 457 457 t.n.v. Kerk in Actie, o.v.v. het projectnummer 'Noodhulp Sulawesi' of doneer online. Hartelijk dank!

 »lees verder»

 

Fondsenwerven in de kerk - not done?
In het najaar starten de voorbereidingen voor de Actie Kerkbalans. Elk jaar wordt het lastiger voldoende geld binnen te halen. Sinds 2016 lopen er daarom pilots om nieuwe fondsenwervende instrumenten in te zetten. Maar passen commerciële methoden wel bij de kerk? Vier betrokkenen reageren.

‘Wat is er mis met commercieel?’
- Yvonne Teitsma, communicatieadviseur Protestantse Gemeente Amstelveen-Buitenveldert
‘Mijn eerste reactie is dat ik een beetje boos word van de stelling. Dat is de kerk weer die zich altijd maar afvraagt of we iets dan wel willen. Het gaat mij erom dat ik de kerk wil behouden. Natuurlijk is er een grote groep ouderen die gewend is keurig het toezeggingsformulier in te vullen en een tiende van het salaris te geven. Maar het grootste deel van de mensen ziet de kerk niet meer als iets waaraan je meebetaalt. Ze zien het als een goed doel waar je aan geeft. Ze beseffen niet dat het om een vrijwillige bijdrage gaat, dat niet wordt gezegd hoeveel je moet geven en dat het is om het salaris van de predikant te betalen en het gebouw te onderhouden.
Wij doen mee aan een pilot waarbij we de fondsenwervingsaanpak gebruiken. We stellen onze brieven op zoals goede doelen dat doen. Niet zeggen dat de kerk een tekort heeft van een ton, maar uitleggen wat de kerk allemaal doet. De ‘parels’ laten zien waar mensen warm voor lopen: studiekringen, concerten, maar ook ontmoetingsbijeenkomsten voor ouderen of projecten tussen school en kerk. Het klinkt alsof commercieel een vies woord is, maar deze methode is door goededoelenorganisaties getest. Wat is daar mis mee?’

‘Met een brief red je het niet meer’
- Kleis Oenema, kerkrentmeester in de Protestantse Gemeente Deventer
‘Ik ben van beroep voorlichtingskundige, dus ik heb veel nagedacht over communicatie. Je moet je aanpassen aan de gemeenschap waarin je leeft. Wij zijn een stadskerk, met een wisselende samenstelling. Veel alleenstaanden, veel ouderen, maar ook een club jongere mensen. Die moet je op verschillende manieren benaderen. Je kunt niet meer volstaan met een brief waarmee je langs de deuren gaat. Daar vinden wij ook geen vrijwilligers voor want mensen werden aan de deur weleens onheus bejegend.
We doen het al jaren via de post en de mail, en dat werkt goed. We segmenteren in vier groepen, waaronder de ‘veelgevers’. Die proberen we binnen te halen via de belastingvrije gift; zij laten zich contractueel vastleggen. Daarnaast kijken we naar leeftijden. De groep boven de 65 is best groot en krijgt een traditionele brief. De categorie van 45 tot 65 krijgt een brief of mail die moderner is van toon. De brief aan mensen tot 25 jaar begint met: “Hallo, jij bent ook lid van onze gemeente.”
Een marketeer in onze groep wil nog verder differentiëren, maar dat is met onze ledenadministratie niet mogelijk. Dan moet je meer weten over de sociaal-economische achtergrond van mensen, en wij weten niet of iemand bankwerker is of hoogleraar. Misschien moeten we dat ook niet willen weten.’

‘Maak geven gemakkelijker’
- Marti Pluygers, kerkrentmeester van de Protestantse Gemeente Markelo
‘Ik denk dat de reguliere manier van geld ophalen niet meer werkt. Ik denk ook dat we nog veel verder moeten vernieuwen dan de pilot die wij in 2016 hebben gedaan. We hebben toen een viertal brieven geschreven, gesegmenteerd naar de hoogte van de giften. Mensen die niks geven maar wel lid zijn, mensen die tot vijftig euro geven, mensen die tot honderd euro geven, en de gulle gevers daarboven. De mensen die niks geven hebben we duidelijk maar heel beleefd aangesproken: “Wees u ervan bewust dat er kosten aan de kerk zijn verbonden. Als de kerk wil blijven bestaan, moeten we daar iets mee.” De afgelopen twee jaar hebben we bovendien alle noabers in het dorp benaderd; de mensen die geen lid zijn maar de kerk wel willen behouden. Dat leverde vorig jaar ruim vijfduizend euro op en dit jaar vijfentwintighonderd euro. Mensen willen best geven, maar ze vergeten het gewoon. Wat ik zie, is dat je echt zelf aan de deur moet komen. Maar we moeten nog meer slagen maken. Door bijvoorbeeld de ‘tikkie-app’ te gebruiken of te zorgen dat mensen met hun pasje aan de deur direct twintig euro kunnen storten. Ik ben oprecht van mening dat heel veel mensen veel geld willen geven, maar dat de kerk vergemakkelijkende stappen moet organiseren.’

‘Mensen op hartniveau raken’
- Jakob Sijbersma, coördinator geldwerving van de Protestantse Kerk
‘De nieuwe aanpak is niet gericht op commercieel denken, maar op communiceren op hartniveau. Als je nu een gift aan de Actie Kerkbalans doet, is dat een soort contributie. Je krijgt een best ingewikkeld toezeggingsformulier dat ver afstaat van waarom je enthousiast bent over een gemeente. Met een prachtige brief, waarin je de ‘parels’ van je gemeente noemt, kun je de giftenbereidheid aanwakkeren. Ik kreeg van mijn eigen gemeente een brief dat de wijkkas een tekort van vierduizend euro had. Of ik wilde bijdragen. Een duidelijke boodschap, maar hij raakte me niet erg. In dezelfde periode kreeg mijn vader een hartinfarct. Toen ik met hem belde, was hij geëmotioneerd. Hij had naar de kerktelefoon geluisterd en vond het heel bijzonder dat hij was genoemd bij de zieken. En een half uur later stond er iemand met een bloemetje op de stoep. Zo’n verhaal kun je voor het voetlicht brengen om meer inkomsten te genereren. Daarnaast doen wij nu een pilot waarbij we mensen telefonisch benaderen. We vermijden de term telemarketing, want die doet denken aan cowboyverhalen. Eens in de vijf jaar willen we gemeenteleden via de telefoon vragen of ze structureel willen bijdragen. In plaats van 25 euro per jaar vijf euro per maand. Het gaat ons erom dat we deze techniek voorzichtig invoeren, op een persoonlijke manier en passend bij onze kerk.’

Reageer ook

Hoe kijkt u naar fondsenwerven in de kerk? Laat het weten via Facebook. In het novembernummer leest u op pagina 2 een selectie van de reacties in de rubriek 'Dit vindt u'.

Meer informatie

  • Geen Facebook? Mail dan naar info@protestantsekerk.nl.
  • woord&weg is het inspiratiemagazine van de Protestantse Kerk in Nederland. Een proefnummer aanvragen? Mail dan naar wew@protestantsekerk.nl.
  • Gemeenten die mee willen draaien in een nieuwe aanpak van geldwerving pilot kunnen zich melden bij Daan Damsteeg via d.damsteeg@protestantsekerk.nl.
 »lees verder»

 

Kerst vieren met kinderen in de kerk
Kerst is het feest van licht. Jezus werd geboren om Gods licht zichtbaar te maken voor iedereen. In de adventsweken leven we toe naar dit feest. Deze periode is uitstekend geschikt om wat extra´s te doen met de kinderen in de kerk.

Wat gebeurt er nu eigenlijk in de kindernevendienst? Veel volwassenen zullen dit nauwelijks weten. Met één van de adventsprojecten die beschikbaar zijn op de website van JOP kunt u de mensen laten zien wat de kinderen doen tijdens de kindernevendienst. Bijvoorbeeld door een wekelijkse korte presentatie, een toneelstukje en door de verwerking van het project op een prominente plaats in de kerk neer te zetten.

Samen een project uitvoeren is een prima gelegenheid om kinderen die niet (zo vaak) in de kerk komen uit te nodigen. Helemaal mooi als er tegelijkertijd in de kerkdienst ook extra aandacht is voor de ouders en het project afsluit met een speciaal kinderkerstfeest, waarin bijvoorbeeld een musical wordt opgevoerd. Op www.jop.nl/kerst leest u een overzicht van adventsprojecten van kindernevendienstmethoden, ideeën voor werkvormen, kerstspellen en meer.

Kerk in Actie
De kerstcampagne van Kerk in Actie staat in het teken van ¨Licht voor kinderen in de knel¨. Overal ter wereld leven kwetsbare kinderen voor wie het leven vaak donker is. Met hen willen we het licht van Kerst delen en via lokale kerken drinkwater, een warme maaltijd en onderwijs bieden aan de straatkinderen in Zuid-Afrika, de werkende kinderen in Colombia, de weeskinderen in Oekraïne, de oorlogskinderen in Myanmar en vluchtelingenkinderen in Syrië, Libanon en Jordanië. Tijdens de kindernevendienst kunt u de kinderen vertellen over deze projecten. Op www.kerkinactie.nl/kerst vindt u vanaf half oktober alle informatie en kunt u gratis spaardoosjes bestellen om samen te sparen en zo een licht te zijn voor kinderen in het donker.

 »lees verder»

 

‘Wij zíjn de mensen van hoop’
Na zeven jaar oorlog in Syrië zijn veel christenen omgekomen of gevlucht. Is er nog hoop voor de kerk in dit verscheurde land? Mathilde Sabbagh, predikant in de National Evangelical Presbyterian Church of Al-Hassakeh, is daar heel duidelijk over: ja. Ze beschrijft wat die hoop inhoudt.

Na mijn theologiestudie in Libanon ben ik teruggekeerd naar Al-Hassakeh in Syrië om predikant te worden. Op mijn eerste dag vloog er een raket dwars door mijn huis heen. Ik heb dagenlang met mijn familie in de badkamer gebivakkeerd om te schuilen.

Angst

Christenen in Syrië leven onder dezelfde zware omstandigheden als niet-christelijke landgenoten. Ze maken zich druk om basisbehoeften, zoals water, voedsel en elektriciteit. Maar wil je weten wat christenen het meest bedreigt? De angst dat er geen geloofsgenoten meer overblijven in het noordoosten van Syrië. Veel mensen verlaten onze stad. Het percentage christenen daalt verhoudingsgewijs, omdat er ook andere bevolkingsgroepen naar onze stad komen.
De christenen die hier nog wonen, vragen zich steeds weer af: wat is wijzer, blijven of vertrekken? Doordat sommigen ook daadwerkelijk vertrekken of zijn omgekomen, zitten er minder mensen in de kerkbanken en klinkt de stem van christenen steeds zwakker.

Moed

Ik dien een heel moedige gemeenschap. Dit zeg ik omdat onze kerk precies in een gebied ligt waar nog altijd geweld dreigt. We putten moed uit de woorden van Jezus, die heeft gezegd: “Gelukkig wie vanwege de gerechtigheid vervolgd worden, want voor hen is het koninkrijk van de hemel.” Wij gaan door met getuigen. Niets kan ons bedreigen, want de krachten van de hel kunnen het getuigenis van de kerk niet vernietigen.
Overal in onze gemeenschap zie en ervaar ik hoe overvloedig de genade van de Heer is. Toen Jezus sprak over het Koninkrijk van God, wilde Hij laten zien dat er recht gedaan zal worden aan een wereld die beeft en mensen die onderdrukt worden. Tijdens mijn preken, bijbelstudies, bijeenkomsten voor jongeren en voor vrouwen wil ik daarover vertellen.
Misschien daagt het me wel het allermeest uit wanneer ik zondagsschool geef. Dan moet ik kinderen die midden in de duisternis leven, de liefhebbende hand van God laten zien. Ongeacht onze zwakheden mogen wij Zijn genade doorgeven aan de gebroken wereld om ons heen.

Hoop

Als u aan mij vraagt of ik hoop voor de toekomst heb, dan weiger ik daarop te antwoorden. Want hoe kan ik nu gevraagd worden naar mijn hoop als er hoe dan ook hoop ís? Als christenen zíjn wij de mensen van hoop. We kunnen onze identiteit niet veranderen, alleen omdat we in tijden van oorlog leven. Hoop is wie we zijn. En als wij Hoop zijn, bieden we nog steeds waar de wereld gebrek aan heeft.

Kom ook in actie!

Van 23 tot en met 30 september luidt Kerk in Actie de noodklok voor de kerk in Syrië en in andere landen in het Midden-Oosten. Uw gebed en steun blijven nodig om te zorgen dat zij kunnen volhouden. Doet u ook mee? Kijk op www.kerkinactie.nl/najaarscampagne. Op de website kunt u ook het boek Mensen van hoop. Christenen in het Midden-Oosten gratis aanvragen. In dit boek leest u het volledige verhaal van Mathilde Sabbagh.

 

Tekst: Mathilde Sabbagh, bewerking: Rob van Ooijen

Dit artikel komt uit het laatste nummer van Petrus. Meer lezen? Vraag gratis een abonnement aan op www.petrusmagazine.nl.

 »lees verder»

 

‘Het gaat mij om mensen die wat doen’
Hij scoorde grote hits met liederen als ‘Papa’ en ‘Ik heb je lief’, won twee Edisons en een Gouden en Zilveren Harp. Wat doet Stef Bos op de Landelijke Diaconale Dag op 10 november?  »lees verder»

 

Armoede op het spoor
Mensen die geld tekort hebben, lopen daar meestal niet mee te koop. En op het eerste oog is er niets van te merken. Hoe kom je als diaconie deze mensen op het spoor? Deel 1 van een serie over armoede.  »lees verder»

 

Campagne Kerk in Actie: Geloven in delen
In de week voor Pasen start Kerk in Actie, de hulporganisatie van de Protestantse Kerk, wederom met de 'Geloven in delen' campagne. Met deze campagne laat Kerk in Actie zien wat haar identiteit is: geïnspireerd door Jezus Christus, willen wij delen wat ons gegeven is. Om in Nederland en wereldwijd mensen hoop te bieden en tot hun recht te laten komen.  »lees verder»

 

Lijsttrekkers in kerken aan de tand gevoeld
De politiek, daar kun je als kerk beter niet je handen aan branden. Toch? Niet alle kerken denken er zo over. “Wij hebben een unieke invalshoek voor een debat: wat is je morele kompas als politicus?”  »lees verder»

 

Steeds meer kerken in actie voor vluchtelingen
Het overgrote deel (85%) van protestantse kerken is betrokken bij de opvang van vluchtelingen, dat blijkt uit het onderzoek van Kerk in Actie, de diaconale tak van de Protestantse Kerk in Nederland.  »lees verder»

 

Diakenen strijden om titel ‘Smaakmaker van het Jaar’
Diakenen in de spotlights? Dat gebeurt niet elke dag. Kerk in Actie brengt hier verandering in: zeven diaconale initiatieven zijn genomineerd voor de titel ‘Smaakmaker van het Jaar’.  »lees verder»

 

Opgroeien met oog voor de ander
Hoe leer je kinderen wat diaconaat is? JOP, de jeugdorganisatie van de Protestantse Kerk, geeft tips en voorbeelden uit de praktijk.  »lees verder»

 

Missionair-diaconaal werken: een gezamenlijke verkenning
Flyers over bijbelcursussen uitdelen in de wijk? Dat gebeurt niet bij De Haven, pioniersplek van ds. Marius van Duijn. 'We willen allereerst praktisch nabij zijn.' Hij blikt alvast vooruit op de kennisdag 'Missionair-diaconaal werken' op 29 september.  »lees verder»

 

Geld voor verbinding
Kerk en Wereld stelt € 150.000 beschikbaar voor projecten die mensen met elkaar verbinden.  »lees verder»

 

Talent inzetten voor vluchtelingen
Hoe maak je van 37 tientjes bijna 6000 euro? De protestantse gemeente Sint-Oedenrode / Son en Breugel doet het gewoon. Voor vluchtelingen in het Midden-Oosten.  »lees verder»

 

Wie helpt een Irakees gezin aan een bed, een bad en wat brood?
Omdat de Irakese Ayleen binnenkort 18 wordt, moeten zij en haar familie het asielzoekerscentrum verlaten. Wie geeft Ayleen een thuis cadeau?  »lees verder»

 

In actie voor straatkinderen
Jongeren van de Grote Kerk in Elst komen tijdens de Vierdaagse in actie voor kinderen in Oeganda.  »lees verder»

 

Vrijwilligers gezocht voor zorgvakanties
Op vakantie gaan is niet voor iedereen vanzelfsprekend. Bijvoorbeeld voor wie oud of ziek is of voor gezinnen in de bijstand. Hetvakantiebureau.nl zorgt hiervoor en kan nieuwe vrijwilligers goed gebruiken.  »lees verder»

 

Samen zingen met het Popup Choir
De Hoftuin van de Protestantse Diaconie in Amsterdam is vrijdagavond het decor van een live concert van het Friday Night Popup Choir. ‘Zingen verbindt!’  »lees verder»

 

Nieuwe dromen voor kinderen in Colombia
Duizenden kinderen in de Colombiaanse stad Medellín groeien op zonder toekomstperspectief. Op 11 juni wordt voor hen gecollecteerd.  »lees verder»

 

Werken in Windhoek
Ds. René de Reuver is in Windhoek (Namibië). Hij bezoekt de assemblee van de Lutherse Wereldfederatie en heeft een ontmoeting met de door de GZB uitgezonden medewerkers Daan en Judith van der Kraan.  »lees verder»

 

Onderzoek: diaconale inzet groeit
De inzet van diaconieën groeit ondanks een krimpende kerk, blijkt uit onderzoek. Kerk in Actie biedt diakenen tips en voorbeelden voor 'diaconaat van de toekomst'.  »lees verder»

 

Bijzondere gift voor Kerk in Actie
De Wereldwinkel in Hendrik Ido Ambacht sluit haar deuren en schenkt deel van het restvermogen aan Kerk in Actie.  »lees verder»

 

Wel of geen tv?
Diakenen in gesprek over ‘dingen waarvan je denkt dat je ze niet mag denken’.  »lees verder»